Column: ‘Alles begint bij een gesprek’

Goedele Vandekerckhove is notaris en blikt terug op verhalen uit haar praktijk.

Ze waren nog geen dertig toen ze samen een huis kochten. Een woning van 380.000 euro, vol plannen en toekomst, maar ook vol werfstof en slapeloze nachten door ambitieuze renovatieplannen. Wat begon als een gezamenlijk project werd stilaan een bron van spanning.

Toen ze bij mij aanklopten, dachten ze dat hun beslissing vaststond: ze zouden uit elkaar gaan. Het gesprek ging meteen over de praktische kant: wie zou in de woning blijven, wie kon wie uitkopen, en vooral: wat zou dat kosten? Pas dan beseften ze dat ze hun wettelijke samenwoning nooit hadden geregeld. Ze woonden feitelijk samen, en dat heeft gevolgen. Bij de verdeling van hun eigendom zouden ze 2,5 procent registratierechten moeten betalen, terwijl dat voor wettelijk samenwonenden slechts 1 procent is. Bij een woning van 380.000 euro gaat het dan over 9500 euro in plaats van 3800 euro. Een verschil van 5700 euro, bovenop alle andere kosten. Ik zag het koppel letterlijk verbleken. Ik geloof dat ze nooit hadden ingezien dat uit elkaar gaan zo duur kon zijn.

En vreemd genoeg bracht net die vaststelling rust. Meer uit noodzaak dan uit overtuiging besloten ze om tijdelijk in een tussenoplossing te blijven. Mijn kantoor hoorde verder niets van het toekomstig ‘ex-koppel’. Achteraf bekeken was dat blijkbaar een kantelpunt. Apart wonen, maar toch samen in hetzelfde schuitje zitten, werkte ontnuchterend. De druk van snelle beslissingen viel weg. En precies daardoor kwam er ruimte voor andere gesprekken. In mijn praktijk zie ik het vaak: geld en gevoelens zijn twee verschillende dingen, maar ze zitten volledig aan elkaar vast. Soms kunnen koppels niet over hun emoties praten omdat hun financiële situatie niet duidelijk is. Wanneer cijfers en opties helder worden, ontstaat er rust, en pas dan lukt het om echt te luisteren. Het omgekeerde is ook waar. Zodra gevoelens worden uitgesproken en beide partners zich opnieuw erkend voelen, blijkt het plots veel makkelijker om ook tot financiële afspraken te komen. Het ene kan niet zonder het andere. Bij dit koppel groeide die wisselwerking uit tot een wake-up call.

Wat begon als een gesprek over kosten en onmogelijkheden, leidde tot de vraag of ze elkaar nog een kans wouden geven. En zo geschiedde. Enkele maanden later kreeg ik opnieuw bericht. Het dossier om de woning te verkopen mocht worden afgesloten. Er kwam geen nieuwe afspraak. Ze hadden beslist om relatietherapie te volgen en samen te kijken hoe ze opnieuw vooruit konden. Ik weet niet of veel beroepen blij zijn wanneer afspraken worden geannuleerd, maar bij ons is dat soms net het beste nieuws. Als notaris word ik vaak geassocieerd met akten en cijfers, maar uiteindelijk werk ik met mensen. Daarom ben ik ook een grote voorstander van relatietherapie bij koppels. Want goede afspraken beginnen zelden op papier, ze beginnen bij een gesprek.